Open brief Karolien Broekx

Beste leden van de veiligheidsraad,

Laat ons toch eerlijk zijn. Dit schooljaar kunnen we niet meer op een goede manier afsluiten. De leerlingen gaan geen afscheid meer kunnen nemen van hun klasgroep, klasleerkrachten en andere vrienden.

Dit schooljaar zal ook enkele schoolse inhoud de kinderen en jongeren niet bereikt hebben. Zelfs al zouden we ze nu nog naar school sturen.

Maar laat ons ook niet vergeten wat onze kinderen en jongeren allemaal extra geleerd hebben tijdens deze coronapauze. Ze hebben misschien wel meer belangrijke levensvaardigheden en levenswaarden opgedaan dan we denken.

Vele kinderen en jongeren zijn tot rust gekomen. Ze hebben ontdekt dat er meer in het leven is dan achter die schoolbanken te zitten. Zo hebben velen ontdekt hoe zelfstandig ze eigenlijk zijn. Wat ze zichzelf allemaal kunnen leren. Er zijn dus ook erg veel positieve kanten aan deze bizarre periode.

De grootste hier is toch wel de verlaging van de enorme werkdruk waar we onze kinderen en jongeren de laatste jaren steeds dieper in meesleuren.

We kunnen nu 2 dingen doen

1. Scholen eerder open

We kunnen, zoals uw voorstel luidt, de scholen vanaf 15 mei druppelsgewijs weer gaan vullen. We kunnen ze weer langzaam, leerjaar per leerjaar open stellen. De leerkrachten allemaal inzetten om even te testen of dit veilig en wel kan verlopen.

Alle leerkrachten worden dan opgeroepen om leerlingen te verdelen over verschillende lokalen. Ze moeten lesgeven aan andere kinderen en jongeren en ook tegelijk nog online beschikbaar zijn om hun eigen klasgroep te begeleiden. Bovendien moeten al deze leerkrachten ook nog eens instaan voor de opvang van kinderen die niet naar school mogen of niet kunnen thuis blijven.

Ik vrees dat we op die manier iedereen tegen eind juni weer bol van de stress krijgen. Om dan tot de conclusie te komen dat het virus weer goed aan het pieken is en de ziekenhuizen alsnog uit hun voegen barsten.

U hebt beslist om dit voor enkele leeftijden toe te staan en voor de anderen niet. Deze beslissing zal een enorme invloed hebben op het welbevinden van al de kinderen en jongeren.

Deze beslissing bepaalt wie de kans krijgt om nieuwe leerstof aangeboden te krijgen en wie niet. Ik ben van mening dat iedere leerling gelijk is en dus ook dezelfde kansen moet krijgen om de leerstof op te doen.

De kleuters gaan totaal niet begrijpen dat hun oudere broer of zus wel naar school mag om bij hun vriendjes te zijn. Kinderen gaan ook niet begrijpen dat ze naar school mogen, maar geen bezoek mogen brengen aan hun grootouders. Het wordt een grote uitdaging voor de ouders om dit te kaderen.

Op school zullen ze in direct contact komen met hun begeleiders en leerkrachten. Waaronder zelf velen grootouder zijn of tot 1 van de risicogroepen behoren. Zijn deze mensen dan ineens niet vatbaar voor besmetting?

Ja, we hebben de regel van de social distancing: 1 kind per 4m² en per leerkracht nog eens 8m². Maar weet u wel hoeveel m² de infrastructuur van een klaslokaal inneemt? Hoeveel kinderen kunnen dan werkelijk in een lokaal en hoeveel lokalen heb je dan nodig om les te geven aan 1 leerjaar? U gaat nogal leerkrachten uit uw hoed moeten toveren. En doe daar maar een enorme berg geld bij. Want de maatregelen die scholen nog voor een maand moeten gaan invoeren, gaan ook nog aardig wat geld kosten.

Dan heb ik het nog niet gehad over de praktische kant. U heeft nog niet benoemd of de leerlingen een volledige dag op school zullen zijn. Maar ook dit zal waarschijnlijk stapsgewijs opgebouwd worden. Maar het op verschillende tijdstippen van de dag ervoor zorgen dat leerlingen veilig op school geraken en terug, zal dan ook weer voor nieuwe problemen zorgen.

Van waar eigenlijk de keuze om met de laatste studiejaren te starten?

Denkt u echt dat die leerlingen de nieuwe leerstof nog opslaan? Denkt u dat ze alsnog kennis kunnen maken met verschillende scholen en hun richtingen? En dat ze hierop nog kunnen worden voorbereid? Ik vrees dat er verkeerde, ondoordachte keuzes gemaakt zullen worden en mogelijk dan ook nog door de ouders alleen.

Hoe kunnen leerkrachten trouwens op basis van een half schooljaar en enkele weken online lessen of online opvolging, beslissen wie het verdient om een jaar hoger te gaan, om naar een andere school te gaan of om af te studeren? Aan de ene kant heb je leerlingen die tijdens de coronapauze niks gedaan hebben. En aan de andere kant heb je leerlingen die wel hun best deden, maar waarbij het niet lukte of waarbij ze in een moeilijke thuissituatie zitten of nog tegen andere moeilijkheden aan lopen.

Ik vrees dat zo vele jongeren en jongvolwassenen onvoorbereid op de arbeidsmarkt zullen belanden.

Om nog even terug te komen op het welbevinden van onze kinderen. Leerkrachten en kinderen boven de 12 jaar worden verplicht om de hele dag een mondmasker te dragen. Hoe gaat dat praktisch in zijn werk? In het 6de leerjaar zijn er namelijk 11 jarigen en 12 jarigen. Ik kan me al levendig voorstellen hoe een leerkracht met mondmasker zijn les probeert duidelijk te maken. Ook zullen leerlingen van het 1ste en 2de leerjaar les krijgen van andere leerkrachten en dan hebben die ook nog eens hun halve gezicht bedekt. Ik ben van mening dat een school een veilige haven voor onze kinderen moet bieden. Ik vrees echter dat erg veel kinderen onwennig in de klas zullen zitten en deze beelden niet snel zullen vergeten.

En wat doet u met kinderen die angstig zijn? Dit is een oprechte en eerlijke emotie. Ze worden verplicht om dit gevoel te negeren. Wat gaat er gebeuren met hun andere emoties?

In het beste geval hebben de scholen voor eind juni, al dan niet veilig, hun deuren open voor alle studiejaren. Leerkrachten, leerlingen en ouders zullen dan nu alles op alles moeten zetten opdat uw beslissing zinvol zal zijn.

De druk op leerkrachten, leerlingen en ouders zal enorm toenemen. Want er moet leerstof van een half jaar worden ingehaald en opgefrist. Mogelijk zal er leerstof, die onbedoeld verkeerd aangeleerd werd, ook nog opnieuw op de correcte manier moeten worden aangeboden.

Het tempo zal nu zelfs voor sterke leerlingen te hoog worden. Dus wat met de leerlingen die het in goede omstandigheden al moeilijk hadden?

Hoe realistisch is het dat al onze leerlingen alle doelstellingen uit alle leerplannen nog behaald hebben? Bent u tevreden als dit niet zo is? Of gaat u dan nog even door willen gaan in de zomervakantie om alsnog uw doel te bereiken?

Maar ik wil eerlijk blijven. Daarom zal ik ook enkele voordelen van uw beslissing toelichten.

Sommige leerlingen zullen wel de kans krijgen om medeleerlingen, vrienden en leerkrachten terug te zien.

Mogelijk zullen ook sommige gezinnen gedeeltelijk ontlast worden.

En dan zal voor wie mag afstuderen, er toch nog de mogelijkheid zijn om te starten op de arbeidsmarkt.

Verder kom ik echter niet.

2. Scholen fatsoenlijk open ten vroegste in september

Ik wil graag een ander voorstel voor u op tafel leggen.

Ik ben van mening dat u dan veel van de hierboven genoemde nadelen zal kunnen reduceren of zelfs schrappen. Persoonlijk vind ik het onverantwoord en zinloos om nu iedereen voor een goede maand nog in gevaar te brengen. En met iedereen bedoel ik niet enkel de leerlingen en leerkrachten die u terug naar school zou sturen.

Daarom stel ik voor om dit schooljaar te laten uitdoven. Zo kunnen we nu onze tijd nemen om de viruscurve verder neerwaarts te doen buigen.

Dan krijgt iedereen de kans om het nu rustiger aan te doen, om de vreemde situatie een plaats te geven en om het allemaal wat te verwerken.

Zo krijgen al onze kinderen de kans om ook even te genieten van al de goede dingen die het virus ons brengt.

Zet de schooldeuren voor iedereen gelijk ten vroegste september 2020. Waarom zeg ik ten vroegste september? Omdat ik van mening ben dat we misschien zelfs dan niet veilig in grote groepen kunnen samen komen. Maar ik besef goed dat we niet zolang kunnen wachten als we niet hierbij beslissen om iedereen in hetzelfde jaar te laten starten.

Dit zal dus enkel mogelijk zijn als iedereen zijn jaar overdoet. Zo zal iedereen gelijk blijven. Zo zal iedereen gelijke kansen krijgen.

Ik besef dat ik hier erg veel vraag en dat er ook enkele nadelen zullen zijn. Maar als we naar ieders welbevinden kijken en niet enkel naar de economische achterstand, zullen deze nadelen niet opwegen tegenover uw voorstel.

We zullen er rekening mee moeten houden dat alles dan een jaar opschuift. Zo zal iedereen een jaar later op de arbeidsmarkt terecht komen en een jaar later kunnen bijdragen aan de sociale zekerheid.

Voor wie de situatie thuis al onhoudbaar was, wordt het nu zeker kijken naar oplossingen. Hiervoor zullen verschillende instanties nog meer hun best moeten gaan doen.

Mentaal zal het tijd vergen en nodig zijn om de knop om te draaien en het positieve van dit voorstel te wíllen zien.

Maar iedereen zal gelijk hiervoor staan. Iedereen krijgt de kans om alle leerstof op een rustiger tempo te herhalen.. Iedereen krijgt de kans om de nieuwe leerstof rustig aangeboden en aangeleerd te krijgen. Zo verliest niemand leerstof en geraakt ook niemand achterop. Sterker nog, de leerlingen met leerproblemen of andere problemen krijgen zo de kans om wat bij te benen.

Alle scholen, vooral de leerkrachten, hebben nu hun best gedaan om de leerlingen met afstandsonderwijs te bereiken. Al dan niet met succes, dat begrijp ik. Maar dat zal in uw voorstel niet anders zijn voor de groepen die nog niet naar school mogen. Leerlingen hebben geleerd nog meer zelfstandig te werken met verschillende computersystemen. Dit zal niet meer verloren gaan en later een welgekomen vaardigheid zijn.

Het afstandsonderwijs is voor velen een mogelijkheid om te leren plannen en doseren. Nog een vaardigheid voor later.

Ze kunnen buiten de schoolse taken hun tijd nemen om deze bizarre periode door te komen. Ze ontdekken dat ze tot nog veel meer in staat zijn dan enkel de hele dag achter een bankje naar 1 persoon te luisteren. Sommigen leren koken of komen plots creatief uit de hoek. Nog anderen leren tijd nemen voor zichzelf.

U zal nu zeggen. Wat met de leerlingen die met gemak door de studiejaren fietsen? Zullen zij zich dan niet gaan vervelen? Ik denk persoonlijk van niet. Ik durf zelfs te stellen dat iedereen in de afgelopen maanden veel over zichzelf geleerd heeft. En ook ontdekt heeft welke mogelijkheden het leven allemaal nog kan bieden.

Op het einde van het schooljaar 2020-2021 zal iedereen de kans krijgen om het schooljaar af te sluiten met zijn eigen klasleerkracht. Dit keer op de gebruikelijke manier het proces doorlopen om de nieuwe klas, richting en/of school te leren kennen. En de mogelijkheid krijgen om samen met de ouders een doordachte keuze te maken.

Iedereen zal de kans krijgen om in dezelfde klasgroep af te studeren, over te gaan naar een andere richting of nieuwe school.

Zo zal ook het probleem van het uitstellen van communie en vormsel van de baan zijn. Anders gezegd zullen de leerlingen allemaal nog in dezelfde klasgroep zitten, enkel een jaar later.

Misschien wilt u uw beslissing heroverwegen? Denk hierbij dan aan het volgende:

Is het testen van het openen van scholen door gebruik te maken van de kinderen en vooral van de leerkrachten menswaardig, verantwoord? Vooral als men tot heden nog steeds niet weet hoe men op dit virus reageert? Helemaal geen symptomen, lichte verkoudheid, zwaardere griep of zelfs de dood.

Zijn er tijdens de afgelopen maanden nog niet voldoende veranderingen in het leven van onze kinderen gekomen? Zonder dat ze ook nog eens in een hele nieuwe situatie op school terecht komen?

Bovendien zullen er tijdens de exitstrategie nog veel bij komen.

Onze kinderen hebben erg hun best gedaan om zich aan te passen aan het afstandsonderwijs. Ze zijn de nieuwe situatie nu net gewoon aan het worden. En nu verwacht u dat ze nogmaals in een nieuwe manier van lesgeven gedropt worden? En dat in een volledig omgebouwde vreemde omgeving met een boel maatregelen om te onthouden en toe te passen.

Wat met de reële angst om ziek te worden? Want daar worstelen meer kinderen en jongeren mee dan we denken. Wat met de invloed op hun algemeen welbevinden? Ik dacht dat dat een van de grootste pijlers van het onderwijssysteem was?

Volgens mij kan men deze tijd beter gebruiken om het hele onderwijssysteem eens kritisch te bekijken. In plaats van nu nog voor een maand enorme aanpassingen door te voeren om onze kinderen zo snel mogelijk terug achter de schoolbanken te krijgen.

Ik weet heel goed dat het allemaal niet zwart/wit is. En dat er altijd kinderen en jongeren buiten een systeem zullen vallen. Maar ik krijg steeds meer het gevoel dat er meer buiten vallen dan erin passen. Ik verwijs hierbij graag naar een recent artikel uit Opinie. https://vrtnws.be/p.5kOGoBjA8

Eerst dacht ik dat dit alleen onze dochter betrof. Maar tijdens deze coronapauze is me meer dan eens duidelijk geworden dat er enorm weinig kinderen echt gelukkig zijn in het onderwijssysteem van nu. Ik hoor van kinderen die het allemaal wel leken aan te kunnen, hoe rustig ze zijn geworden, hoe creatief en hoe sterk.

Kinderen en jongeren worden in het onderwijs vaak overspoeld met veel onnodige extra informatie waardoor de essentie niet meer kan worden opgenomen. Dit werd me pas duidelijk wanneer onze dochter thuis kwam te zitten met zware gezondheidsproblemen. Tijdens Tijdelijk Onderwijs Aan Huis werd me duidelijk dat er tal van belangrijke vaardigheden zijn die op dit moment niet eens aan bod komen in het onderwijssysteem. Het leren studeren op zich is hiervan een groot voorbeeld.

En laat dat nu net de grootste winst zijn die bij velen werd behaald tijdens het afstandsonderwijs.

Auteur: Karolien Broekx